بررسی و نقد نظام قوانین اخلاقی در نظریه اخلاقی شخص‌گرا

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

چکیده

هدف این مقاله بررسی نظام قوانین اخلاقی در نظریۀ اخلاقی شخص‌گراست. برای دستیابی به این هدف، از دو روش «توصیفی- تحلیلی» و «نقد توسّعی» استفاده می‌شود. مطالب در چهار بخش ارائه می‌شوند: نخست، به چیستی قانون اخلاقی پرداخته شده است، دوّم، چگونگی شناسایی و کشف قوانین اخلاقی بیان شده است، سوّم، نظامی از قوانین اخلاقی معرفی شده که از سه طبقۀ «قوانین صوری»، «قوانین ارزش‌شناختی» و «قوانین شخص‌گرا» تشکیل یافته است و چهارم، هم چالش‌های نظام قوانین اخلاقی مطرح شده و هم شکل اصلاح یافتۀ این چالش‌ها نیز بیان شده است. یافته‌های این مطالعه نشان‌ می‌دهد که قوانین اخلاقی، جایگاه بسیار برجسته‌ای در نظریۀ اخلاقی شخص‌گرا دارند؛ به این معنا که راهنمای خوبی برای شخص در موقعیّت انتخاب هستند. همچنین نظریۀ اخلاقی شخص‌گرا، با اتّخاذ رویکردی ‌کُل‌گرایانه، دوگانه‌‌انگاری قوانین صوری و ارزش‌شناختی را نمی‌پذیرد و آن‌ها را در ترکیبی هماهنگ و سازوار ارائه می‌دهد. علاوه بر این، اضافه کردن قوانین جدیدی به فهرست قوانین صوری و ارزش‌شناختی و مطرح ساختن طبقۀ نوینی با عنوان قوانین شخص‌گرا، از دیگر نوآوری‌های این نظریه در حوزۀ اخلاق است. سرانجام، چالش‌هایی چون زائد بودن قوانین اخلاقی در اخلاق منش شخص‌گرا و عدم کفایت این قوانین در نقش هدایتگری و تجویز بیان شده‌اند. از دید این مطالعه، هرگاه نقش وحدت‌بخشی را برای قوانین اخلاقی قائل باشیم، می‌توان آ‌نها را در اخلاق منش گنجاند و کفایت اخلاقی آن‌ها نیز اثبات می‌گردد.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

The investigation and critique of the system of moral laws in personalist moral theory

چکیده [English]

The aim of this paper is the investigation and critique of moral laws system in Personalist moral theory. Achieving this purpose, "descriptive-critical" and "ampliative criticism" methods have been used.  Substances are presented through four parts:  first, the nature of moral law is conveyed; second, the quality of exploration of moral laws is presented; third, a system of moral laws is introduced that composed of "formal laws"," axiological laws" and "Personalist laws"; fourth, the challenges of moral laws system are mentioned and then modified. The findings show that moral laws have a prominent place in Personalist moral theory, in this sense that those are good guide for a person in a position of choice. Furthermore, relying on holistic approach, Personalist moral theory denies accepting the dualism of formal and axiological laws and presented them in a coordinated and coherent combination. Additionally, adding new laws to the list of formal and axiological laws and offering a new category as Personalist laws, is another innovation of this theory in ethics field. Finally, main challenges in this area, such as redundancy of moral laws in Personalist character ethics and the inadequacy of them in the leading role, are presented. From this study viewpoint, if we assign unifying role for moral laws, we can put them in the ground of character ethics and prove their moral adequacy, as well.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Philosophy of Personalism
  • Personalistic Ethical Theory
  • System of Moral Laws
  • Formal Laws
  • Axiological laws
  • Personalist Laws