تبیین و نقد نگاه شهید صدر به عالم واقع

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 حوزه علمیه، قم، ایران

2 دانشگاه خلیج فارس، بوشهر، ایران

چکیده

در سنت فلسفی اسلامی بحث از واقعیت در سه مبحث اصالت وجود و ماهیّت، مبحث نفس‌الامر و مساوقت شیئیّت با وجود متبلور است. با جستجو در این مباحث دانسته می‌شود که برخی متفکران، عالم واقع را مساوی و عده‌ای دیگر آن را اعم از وجود دانسته‌اند. شهید صدر در زمره گروه اخیر قرار می‌گیرد. ایشان با طرح این ادّعا که عالم واقع وسیع‌تر از وجود است برخی مفاهیم چون وجود رابط، معدومات، حسن و قبح افعال، لوازم ماهیّات و معقولات ثانی فلسفی را متحقق در این عالم دانسته است و در عین قائل شدن به خارجیّت این مفاهیم، خارجیّت آنها را به واسطه وجود نمی‌داند. ایشان با استدلال بر قضایای صادقی که موضوعات آنها از ابتدا به حمل اوّلی ذاتی، هم در ذهن و هم در خارج، معدوم فرض شده‌اند و همچنین با اثبات اتّحاد ظرف عروض و ظرف اتّصاف در معقولات ثانی فلسفی و در ادامه با طرح معقولات ثانیه‌ای که نمی‌توان آن را در عالم وجود محقق فرض نمود، به اثبات عالم واقع وسیع‌تر از وجود می‌پردازد. منتهی شدن به ارتفاع نقیضین، امکان جایگزینی عالم ذهن به جای عالم واقع از جمله انقادات وارد بر دیدگاه ایشان است پژوهش پیش رو سعی دارد با جستجو در آثار ایشان ماهیّت و حدود و ثغور عالم واقع را از منظر شهید صدر روشن نموده، به بررسی و نقد استدلالات ایشان بر این ادّعا بپردازد.

کلیدواژه‌ها

موضوعات


عنوان مقاله [English]

Explaining and criticizing Shahid Sadr's view of the real world

نویسندگان [English]

  • abbas asalem 1
  • Hosein Faghih 2
1 Seminary،Qom، Iran
2 Persian Gulf University،Bushehr، Iran
چکیده [English]

In Islamic philosophy tradition the discussion of reality in three aspects of priority of existence and fact itself are crystalized.it will be understood by searching in those topics that some thinkers believe that reality world equal and some others recognize them as a part of existence. Shahid Sadr will be categorized in latter group. He by providing this claim that reality world is more developed than existence. Some implications like copulative existence, none existing, and rightness and badness of action and consequential property of quiddity and philosophical secondary intelligible can be seen in this world and by accepting its objectivity of this implication , they do not accept its objectivity of its existence. He base on true issues in which topics from the beginning were assumed tautological predication in both mind and existence as a none existing matter and also by proving the unity of occurrence and container of qualification in philosophical secondary intelligible and by providing secondary intelligible that we cannot assume it in existence world, try to prove vast reality world from existence . reaching to contradiction and replacement of world of mind with reality world is one of possible criticism upon this point of view. Following research tries by delving in his works, clarify essence and finiteness of reality world from point of view Shahid Sadr and also tries to analyze his argument upon this claim.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Shahid Sadr
  • existence
  • reality
  • the fact itself