تحلیل و بررسی سازگاری رمز پردازی با حکمت متعالیه صدرایی

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی

2 دانشیار پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی

3 دانشگاه هنر

چکیده

نگاه رمزی به عالم میراث ارزشمند تمدن‌های کهن بشری است که در حوزه فرهنگ و تمدن اسلامی نیز جایگاه خاص خود را داشته است. عرفا و حکمای مسلمان همواره از این شیوه برای ارائه تعالیم خود بهره برده‌اند. رمزپردازی در بین عرفا امری مشهود است و در بین حکما نیز سهروردی را می‌توان قهرمان این میدان دانست هر چند که قبل از او ابن‌سینا آغازگر این راه بوده است؛ لذا شایسته تأمل است که مواجهة حکمت متعالیه ملاصدرا از آن جهت که وارث این سنت حکمی است، با رمز و رمزپردازی چگونه است؟ در نوشتار حاضر جهت نیل به این پاسخ به تحلیل و بررسی مبانی و روش حکمت متعالیه صدرایی بویژه روش تأویل و هرمنوتیک می‌پردازیم. با توجه به شواهد و دلایل موجود روشن می‌شود که علی‌رغم اینکه صدرا حکمت خود را همچون سهروردی بصورت رمزی بیان نکرده است اما با توجه به اینکه مبانی فلسفی رمز پردازی سهروردی را، از جمله نظریه تشکیک وجود در هستی شناسی و نظریه عالم مثال و ادراک خیالی در جهان شناسی و معرفت شناسی، اخذ نموده و در فلسفه وجودی خود از آن بهره‌مند شده است؛ لذا حکمت متعالیه به بهترین وجه قابلیت رمزپردازی را واجد است اما شاید بتوان گفت که روش و مدل رمزپردازی صدرا با روش سهروردی تفاوت دارد بنابراین هم به این روش التفات داشته و آن را می‌شناخته است و هم از تعابیر رمزی استفاده نموده‌است، چنانکه عناوین کتب او همه از این قبیل است بنابراین حکمت متعالیه می‌تواند چارچوب و بنیان نظری رمزپردازی را تأمین نماید.

کلیدواژه‌ها

موضوعات


عنوان مقاله [English]

Analysis and evaluation of compatibility with Mulla Sadra Transcendental wisdom

نویسندگان [English]

  • ahmad reza honari 1
  • tahereh kamalizadeh 2
  • iraj dadashi 3
1 institute of humanities and cultural studies
2 institute of humanities and cultural studies
3 art university
چکیده [English]

Symbolic viewpoint about universe is a valuable heritage of old civilizations. This topic has had especial position in Islamic culture and civilization. Muslim mystics and philosophers have used this way for presenting their teachings. Symbolism in mysticism is very obvious. And also among philosophers, Suhrawardi is considered the hero of the field. Although Ibn Sina had started this way before him. Therefore, it is worth considering how Mulla Sadra's transcendental wisdom, as he inherits this tradition, faces symbolism. This article examines the basics and method of transcendental wisdom, especially the way of interpretation and hermeneutics. It is clear from the available evidence that, despite the fact that Sadra does not express his wisdom as Suhrawardi symbolically, with the adoption of the philosophical foundations of Suhrawardi's symbolism, including the theory of Gradation of existence in ontology and theory of the imaginal world and Imaginal perception in Cosmology and epistemology, have benefited from it in its existential philosophy; therefore, transcendental wisdom is appropriate for symbolism in the best way. But Sadrà's methodology and modeling of Symbolism may be different from that of Suhrawardi. Therefore, he has knew this method and used some symbolic phrases, as well as titles of his books are all of this kind, so the Transcendental wisdom can be the framework and Provides theoretical basis for symbolism.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Mulla sadra
  • transcendental wisdom
  • symbolism
  • symbol