دانشگاه زنجان تأملات فلسفی 2228-5253 15 35 2025 08 23 Explaining the relationship between philosophical worldview and art based on Sadra's views تبیین ارتباط جهانبینی فلسفی و هنر بر اساس آرای صدرا 335 365 711409 10.30470/phm.2024.2015628.2468 FA مریم خوشدل روحانی استادیار گروه حکمت و کلام، دانشکده الهیات و ادیان، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران علی مؤیدی دانشجوی دکترای فلسفه و کلام اسلامی، دپارتمان فلسفه، دانشگاه مفید، قم، ایران 0000-0002-2621-3093 Journal Article 2023 11 13 In this research, it was found that philosophical worldview, as one of the types of worldview, has a close relationship with art, which is not outside the realm of human perceptions. By following philosophical worldview in Sadra's opinions, we found that philosophical worldview as the goal of philosophy is the basis of all human perceptions. Also, by researching what art is and gathering the opinions of philosophers about the definition of art, we found that art is a human phenomenon that arose from human instincts and natural tendencies to order and has a realm as wide as human understanding. In this phenomenon, man takes help from the power of imagination to create combination and separation between tangible forms with word or action and to achieve imitation or artificial imitation and beauty is created. The creation of beauty leads to the creation of wonder, and wonder leads to the creation of pleasure. This human phenomenon has a range as wide as the realm of human perception; Therefore, it is influenced by the philosophical worldview which is the foundation of human perceptions. در این پژوهش، به دست آمد که جهان‌بینی فلسفی به عنوان یکی از انواع جهان‌بینی با هنر که از قلمروِ ادراکات بشری بیرون نیست، ارتباط وثیقی دارد. ما با پی گرفتنِ جهانبینی فلسفی در آرای صدرا دریافتیم که جهان‌بینی فلسفی بمثابه غایتِ فلسفه، پایة همة ادراکات بشری است. همچنین، با پژوهش دربارة چیستی هنر و تجمیع آرای فیلسوفان دربارة تعریف هنر دریافتیم که هنر پدیده‌ای انسانی است که از غریزه و تمایلات فطری انسان به نظم‌بخشی برخاسته است و قلمروی به وسعت درک انسانی دارد. انسان در این پدیده از قوّة خیال کمک می‌گیرد تا با قول یا فعل میان صور محسوس ترکیب و انفصال ایجاد کند و به تقلید یا محاکات صناعی دست یابد و زیبایی آفریده شود. آفرینش زیبایی به ایجاد شگفتی می‌انجامد و شگفتی به ایجاد لذّت منتهی می‌شود. این پدیدة انسانی محدوده‌ای به وسعت قلمرو ادراک انسانی دارد؛ لذا از جهانبینیِ فلسفی که بنیادِ ادراکات انسانی است، تأثیر می‌پذیرد. https://phm.znu.ac.ir/article_711409_c8943cb4154979cde337fd4c7c0460e1.pdf