دانشگاه زنجان تأملات فلسفی 2228-5253 15 36 2026 01 21 A logical and methodological critical analysis of the "ideas" and "intellectual structure" governing "Richard Dawkins' Foundations of Atheism" تحلیل نقادانة منطقی و روش‌شناسانه از «انگاره‌ها» و «ساختار فکری»ِ حاکم بر «مبانی الحادی ریچارد داوکینز» 505 534 718169 10.30470/phm.2024.2022747.2502 FA علیرضا نوروزی دانش‌آموخته دکتری دانشگاه تهران، و طلبه سطح 4 حوزه علمیه قم. مربی دروس معارف دانشگاه تهران سیدمجتبی میردامادی عضو هیأت علمی دانشگاه تهران، و استاد سطوج عالی حوزه علمیه قم Journal Article 2024 02 11 With the theory of "evolution of species", Darwin has in mind the explanation of the mechanism of emergence in all kinds of organisms. As a biologist, he did not seek philosophical conclusions from evolution, but his view later became the basis for the atheistic interpretation of creation by some such as Richard Dawkins. The present research, while summarizing Dawkins' ideas, examines the foundations and intellectual structures governing his set of views with logical measures, and critically analyzes his previous ideas in theological topics.<br><br>Dawkins' materialistic attitude in the process of cumulative evolution is based on a series of logical and philosophical errors; From the explanation of how the natural order is formed, he expects to explain its why and cause, and it is clear that such an imposition will not go anywhere logically. In general, the lack of systematic and strong logical thinking is observed throughout Dawkins' arguments. Also, due to the influence of empiricism and philosophy based on the originality of matter, he harbors wrong ideas in theology such as "the composition of God from parts, and the materialism of God", which is one of the important causes of his atheistic views. داروین با نظریه «تکامل انواع»، تبیین سازوکار پیدایش در انواع موجودات را در ذهن می‌پروراند. او به‌عنوان یک زیست‌شناس به‌دنبال استنتاجات فلسفی از تکامل نبود، اما دیدگاه وی بعدها پایه‌ای برای تفسیر الحادی برخی چون ریچارد داوکینز از آفرینش واقع شد. تحقیق حاضر ضمن بیان اجمالی نظریات داوکینز به بررسی مبانی و ساختارهای فکری حاکم بر مجموعه دیدگاه‌های وی با سنجه‌های منطقی پرداخته، انگاره‌های پیشینی او در مباحث الهیاتی را مورد تحلیل نقادانه قرار می‌دهد. <br><br>نگرش ماتریالیسمی داوکینز در فرایند تکامل انباشتی، بر مجموعه‌ای از خطاهای منطقی و فلسفی مبتنی است؛ او از تبیین چگونگی شکل‌گیری نظم طبیعی، انتظار تبیین چرایی و علّی آن را دارد و روشن است چنین تحمیلی، منطقا راه به‌جایی نخواهد برد. به‌طور کلی فقدان تفکر نظام‌مند و قویم منطقی در سرتاسر استدلالات داوکینز مشاهده می‌شود. نیز وی با توجه به اشراب تجربه‌گرایی و فلسفه مبتنی بر اصالت ماده، انگاره‌های غلطی در الهیات چون «ترکب خدا از اجزاء، و مادی‌انگاری خدا» در سر می‌پروراند که یکی از علل مهم دیدگاه‌های الحادی او به شمار می‌آید. https://phm.znu.ac.ir/article_718169_082f60fe8fc652a031139ac6b73da331.pdf