دانشگاه زنجان تأملات فلسفی 2228-5253 مقالات آماده انتشار 2026 06 30 The relationship between ethics and politics from the perspective of Emmanuel Levinas in comparison with Aristotle&#039;s views نسبت اخلاق و سیاست از دیدگاه امانوئل لویناس در قیاس با آرای ارسطو 737185 10.30470/phm.2026.2057472.2670 FA معصومه بوذری نوشهر، بلوار شهید کریمی، خ فرودگاه، خ پرواز 2، خ ناسیونال 3، ساختمان هیراد 4، واحد 8 قاسم پورحسن استاد دانشگاه علامه طباطبایی، گروه فلسفه 0000-0003-3665-6303 معصومه بوذری دانشجوی دکتری فلسفه هنر، دانشکده حقوق، الهیات و علوم سیاسی، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران 0009-0004-5199-8349 Journal Article 2025 04 09 Abstract<br /> <br /> To better understand the relationship between ethics and politics in Emmanuel Levinas’s perspective, this study conducts a comparative analysis with Aristotle’s views. In Levinas’s philosophy, by explaining the intersection of “individual responsibility” and “social justice,” the fields of ethics and politics overlap. Levinas, with his unique formulation of ethics, grants it a central role as the first philosophy, basing politics on this particular view of ethics. Thus, justice and politics find meaning through the infinite responsibility of the individual. Aristotle includes both ethics and politics under practical wisdom (phronesis), considering human happiness as a political being (zoon politikon) in the polis, where the pursuit of the highest good (eudaimonia) in the virtuous city-state fosters the individual’s moral growth. This study aims to demonstrate “ethical politics” (politics based on infinite responsibility) in Levinas’s political views and demonstrates “political ethics” (ethics convergent with socio-political happiness) in Aristotle’s moral philosophy, while enumerating their commonalities and differences. The findings can initiate research for a deeper exploration of the ethics-politics nexus, promoting political teleology alongside moral refinement of society. چکیده<br /> <br /> این پژوهش برای درک بهتر رابطۀ اخلاق و سیاست در دیدگاه امانوئل لویناس، به مقایسه‌ای با آرای ارسطو می‌پردازد. <br /> در فلسفۀ امانوئل لویناس با تبیین تلاقی «مسئولیت فردی» و «عدالت اجتماعی»، دو حوزۀ اخلاق و سیاست نوعی همپوشانی می‌یابند. لویناس که با صورت‌بندیِ خاص خود از مفهوم اخلاق، محوریتی در حکم فلسفۀ اولی به اخلاق می‌بخشد، بنای سیاست را نیز بر این تلقی خاص از اخلاق استوار می‌دارد. بدین ترتیب، در پی مسئولیت نامتناهی فرد است که عدالت و سیاست معنا خواهد داشت. <br /> ارسطو نیز دو مبحث اخلاق و سیاست را ذیل حکمت عملی (Phronesis) گنجانده است. او غایت سعادتمندی انسان را به‌عنوان موجودی سیاسی (Zoon Politikon)، در پولیس می‌داند؛ با این تأکید که گرایش به غایت خیر اعلا (Eudaimonia) در نهاد فضیلت‌مدار دولتشهر موجب سیر تکاملی حیات و رشد اخلاقیِ فرد می‌شود. <br /> پژوهش حاضر بر آن است با تحلیلی تطبیقی ضمن برشمردن وجوه اشتراک و افتراق آن‌ها، «سیاست اخلاقی» (سیاست بر پایۀ مسئولیت نامتناهی) را در آرای سیاسی لویناس نشان دهد. و متقابلاً «اخلاق سیاسی» (اخلاق همگرا با غایت سعادت اجتماعی-سیاسی) را از فلسفۀ اخلاق ارسطو یادآور شود. <br /> یافته‌های مقاله می‌تواند آغازگر پژوهش‌هایی باشد برای ژرف‌نگری در پیوند اخلاق و سیاست، و غایت‌اندیشی سیاسی در عین پالایش اخلاقی جامعه.