حدوث و قدم عالم از منظر کندی

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
1 پژوهشگر فلسفه و کلام اسلامی
2 عضو هیأت علمی دانشگاه بوعلی سینا
چکیده
حدوث و قدم عالم، از مسائل مهمی است که همواره در فلسفه و کلام اسلامی مورد توجه قرار گرفته است. نگارنده با هدف تبیین و ارزیابی نظریه کندی – که نخسین فیلسوف اسلامی است- با تتبع در آثار وی، به سه دلیل بر اثبات حدوث عالم دست یازیده است. یک دلیل را خود کندی برای اثبات حدوث عالم ذکر کرده است ولی دو دلیل دیگر، در ضمن مطالب دیگر و به هدف اثبات امور دیگری ذکر شده است لکن قابلیت اثبات حدوث عالم را داراست. دو دلیل مبتنی بر تناهی زمان و تلازم میان جرم، حرکت و زمان استوار است و دلیل دیگر بر مدار تلازم میان معلولیت و حدوث سامان یافته است. با توجه به اینکه وی عالم را منحصر به عالم ماده می داند، هر سه دلیل وافی به مدعای اوست، هر چند دلیل سوم شامل عالم مجردات نیز می شود که از نقاط قوت نظریه او محسوب می شود، لکن نپرداختن به مفهوم شناسی حدوث و عدم ارائه تبیینی مناسب در اثبات تلازم میان معلولیت و حدوث را می توان از نقاط ضعف دیدگاه وی به شمار آورد.

کلیدواژه‌ها

موضوعات


عنوان مقاله English

The Contingency And Eternity Of The World in al-Kindi 's view

نویسندگان English

ali rahimi 1
Mohammad Bonyani 2
1 Ph.D and Researcher of Philosophy
2 Bu-Ali Sina University
چکیده English

The contingency and eternity of The world is one of the important issues that has always been considered in Islamic theology and philosophy. In order to explain and evaluate the theory of the al-Kindi - who is the first Islamic philosopher- the author has achieved three reasons for proving the contingency of the world by following and studing his works. One reason has been given by al-Kindi for proving the contingency of the world but two other reasons have been mentioned among other things and is expressed for the purpose of proving other things but it has the ability to prove the contingency of the world. The two reasons are based on the finiteness of time and the mutual implication among mass, motion and time and another reason is based on the mutual implication between being caused and contingency. Based on that he considers the universe to be limited to the material world, all three reasons are valid his claim However, the third reason also includes the immaterial world which is one of the advantages of his theory. Of course, he does not deal with the concept of contingency and does not provide a suitable explanation in proving the mutual implication between being caused and contingency and this is one of the disadvantages of his theory.

کلیدواژه‌ها English

al-Kindi
contingency
eternity
innovation
ابن­سینا، حسین بن عبدالله. (1404 الف).  الشفاء؛ المنطق. قم: مکتبة آیةالله المرعشی، چاپ
ابن­سینا، حسین بن عبدالله. (1404 ب).  الشفاء؛ الالهیات، قم، مکتبة آیةالله المرعشی.
ابن­سینا، حسین بن عبدالله. (1379).  النجاة من الغرق فی بحر الضلالات. تهران: انتشارات دانشگاه تهران.
اخوان­الصفا. (1412).  رسائل اخوان­الصفا. بیروت: الدار الاسلامیة.
ارسطو. (1385). متافیزیک (مابعدالطبیعة). تهران: طرح نو.
اعسم، عبد الامیر. (1989). المصطلح الفلسفی عند العرب. قاهره: الهیئة المصریة العامة للکتاب.
جمعی از نویسندگان؛ زیر نظر محمد فنائی اشکوری. (1390). درآمدی بر تاریخ فلسفۀ اسلامی، ج1. تهران: سازمان مطالعه و تدوین کتب علوم انسانی دانشگاه­ها، چاپ اول.
جمعی از نویسندگان. (1415). شرح المصطلاحات الکلامیة. مشهد: آستان قدس رضوی.
حلبی، علی اصغر. (1373).  تاریخ فلسفه در ایران و جهان اسلامی. تهران: انتشارات اساطیر.
دبور، ت. ج. (بی­تا). تاریخ الفلسفة فی الإسلام. بیروت: دار النهضة العربیة.
دبور، ت. ج. (1362).  تاریخ فلسفه در اسلام، ترجمۀ عباس شوقی، تهران: مؤسسۀ مطبوعاتی عطائی، چاپ سوم.
رشاد، محمد. (1365). فلسفه از آغاز تاریخ. تهران: انتشارات کتابخانه صدر.
رفیعی قزوینی، ابوالحسن. (1367). مجموعه رسائل و مقالات فلسفی، مصحح: غلامحسین رضانژاد. تهران: نشر الزهرا (س).
شریف، میرمحمد. (1362). تاریخ فلسفه در اسلام، ج1، ترجمه زیر نظر نصرالله پورجوادی. تهران: مرکز نشر دانشگاهی، چاپ.
صدرالدین شیرازی، محمد بن ابراهیم. (1981).  الحکمة المتعالیة فى الاسفار العقلیة الاربعة. بیروت: دار إحیاءالتراث.
فخری، ماجد. (2000). تاریخ الفلسفة الاسلامیة مذ القرن الثامن الی یومنا هذا. بیروت: دار المشرق.
فیاض لاهیجی. (1383). گوهر مراد. تهران: نشر سایه.
قیمر، یوحنا. (1363). کندی، فیلسوف بزرگ جهان اسلامی، ترجمۀ محمدصادق سجادی. تهران: انتشارات فلسفه.
کندی، یعقوب بن اسحاق. (1978). رسائل الکندی الفلسفیّة. قاهره: دار الفکر العربی.
کندی، یعقوب بن اسحاق. (1387). مجموعه رسائل فلسفی کندی، ترجمۀ محمود یوسف ثانی. تهران: شرکت انتشارات علمی فرهنگی.
کوربن، هانری. (1387).  تاریخ فلسفۀ اسلامی، تهران: انتشارات کوثر، چاپ ششم.
معلمی، حسن و دیگران. (1385). تاریخ فلسفۀ اسلامی. قم: مرکز جهانی علوم اسلامی.
مصباح یزدی، محمدتقی. (1388).  آموزش فلسفه، ج2. تهران: سازمان تبلیغات اسلامی. شرکت چاپ و نشر بین­الملل، چاپ هشتم.
مصباح یزدی، محمدتقی. (1393). تعلیقة علی نهایة الحکمة. قم: مؤسسۀ آموزشی پژوهشی امام خمینی، چاپ اول.
میرداماد، محمدباقر. (1401).  القبسات. تهران: انتشارات دانشگاه تهران.
 
Staley, Kevin ,(1989) , Al-Kindi on Creation: Aristotle's Challenge to Islam, Journal of the History of Ideas, Vol. 50, No. 3 ,University of Pennsylvania Press
Meguid, A. A. (2018). Al-Kindī’s Argument for the Finitude of Time in His Critique of Aristotle’s Theory of the Eternity of the World in the Treatise on First Philosophy: The Role of the Perceiving Soul and the Relation between Sensation and Intellection. Journal of Islamic Studies29(3).