دوره 12 (1401)
دوره 11 (1400)
دوره 10 (1399)
دوره 9 (1398)
دوره 8 (1397)
دوره 7 (1396)
دوره 6 (1395)
دوره 5 (1394)
دوره 4 (1393)
دوره 3 (1392)
دوره 2 (1389)
دوره 1 (1388)

                              آمار و ارقام

تعداد دوره‌ها

13

تعداد شماره‌ها

30

تعداد مقالات

321

تعداد نویسندگان

395

تعداد مشاهده مقاله

382,262

تعداد دریافت فایل اصل مقاله

247,807

نسبت مشاهده بر مقاله

1190.85

نسبت دریافت فایل بر مقاله

771.98

تعداد مقالات ارسال شده

1,527

تعداد مقالات رد شده

1,070

تعداد مقالات پذیرفته شده

212

درصد پذیرش

14

تعداد پایگاه های نمایه شده

30

تعداد داوران

150






کسب رتبه «الف» در رتبه بندی کمیسیون نشریات علمی

دوفصلنامه تأملات فلسفی برای چندمین سال پیاپی موفق به کسب رتبه «الف» از وزارت علوم شد.


دو فصلنامه علمی پژوهشی تأملات فلسفی دانشگاه زنجان، با هدف اشاعه تفکر فلسفی و ایجاد زمینه برای انتشار دستاوردهای اصیل پژوهشگران در حوزه‌های فلسفی راه‌اندازی شد. شماره نخست این نشریه در بهار 1388 منتشر شد و در خرداد ماه 1393 موفق به دریافت رتبه علمی- پژوهشی از کمیسیون بررسی نشریات علمی وزارت علوم، تحقیقات و فناوری شد.

دو فصلنامه تأملات فلسفی در زمینه‌های زیر مقاله می‌پذیرد:

 1. فلسفه اسلامی

2. فلسفه دین

3. فلسفه اخلاق


بررسی شأن معرفتی حافظه از دیدگاه متیو فرایس و علامه محمد حسین طباطبایی
بررسی شأن معرفتی حافظه از دیدگاه متیو فرایس و علامه محمد حسین طباطبایی

سکینه ابوعلی؛ زهرا خزاعی؛ مرضیه صادقی

دوره 13، شماره 31 ، اسفند 1402

https://doi.org/10.30470/phm.2022.556426.2236

چکیده
  ادراک حسی، عقل، گواهی و درون‌نگری از منابع بنیادین باور هستند. اینکه حافظه از منابع اساسی باور باشد، بسیار مورد بحث قرار گرفته است. این نوشتار بر آن است تا با رویکردی تحلیلی به تطبیق دیدگاه فرایس و علامه‌طباطبایی ...  بیشتر
تحلیل نوپراگماتیستی ریچارد رورتی از «خودآفرینی» در فلسفه تعلیم و تربیت
تحلیل نوپراگماتیستی ریچارد رورتی از «خودآفرینی» در فلسفه تعلیم و تربیت

ندا محجل؛ محمد اصغری

دوره 13، شماره 31 ، اسفند 1402

https://doi.org/10.30470/phm.2023.1986173.2342

چکیده
  در این مقاله سعی داریم نشان دهیم که در قرن حاضر یکی از نظریه پردازان حیطه فلسفه تعلیم و تربیت ریچارد رورتی، فیلسوف نئوپراگماتیست آمریکایی، با نقد تفکر فلسفی گذشته درباره تعلیم و تربیت به مساله «خودآفرینی» ...  بیشتر
لویناس و خوانش تلمودی متن مقدس: پاسخی به بحران خودآیینی انسان مدرن
لویناس و خوانش تلمودی متن مقدس: پاسخی به بحران خودآیینی انسان مدرن

زهرا میقانی؛ منصور معتمدی؛ حسین مصباحیان؛ مهدی حسن زاده

دوره 13، شماره 31 ، اسفند 1402

https://doi.org/10.30470/phm.2022.560760.2272

چکیده
  در این پژوهش بر آن هستیم که با تمرکز بر آثار الهیاتی و فلسفی امانوئل لویناس، مفهوم یهودی وحی و اسلوب تفسیری تلمود را بیابیم و امکان جمع خودآیینی انسان و سنت را در نگاه او بررسی کنیم. لویناس فیلسوف منتقد ...  بیشتر
نقد بوم‌گرای «درون‌‌روانگی» و «همانندی» در دنیای معنوی سوئدنبرگ
نقد بوم‌گرای «درون‌‌روانگی» و «همانندی» در دنیای معنوی سوئدنبرگ

لعیا متین پارسا؛ علی سلامی

دوره 13، شماره 31 ، اسفند 1402

https://doi.org/10.30470/phm.2022.552343.2208

چکیده
  نظریۀ انتقادی بوم‌گرا، پیوندهای موجود در جهان طبیعی و فعالیت‌های انسانی را بررسی می‌کند. با درنظرگرفتن برداشت‌های گوناگون فلسفی از فلاسفۀ مختلف، وجود و بقای آگاهی انتقادی زیست‌محیطی در ناخودآگاه ...  بیشتر
تحلیلی انتقادی بر شر نظام مند از منظر آگاهی بدنمند
تحلیلی انتقادی بر شر نظام مند از منظر آگاهی بدنمند

حسین سخنور؛ غلامحسین خدری

دوره 13، شماره 31 ، اسفند 1402

https://doi.org/10.30470/phm.2022.552348.2204

چکیده
  چکیده: «شرِ سیستماتیک» تعبیر یوجین ناگاساوا از عنوان شری است که وی در مقاله «مساله شر برای خداناباوران» از آن پرده برداری نموده است. ادعای وی این است که شر نه تنها اختصاص به بلایای طبیعی و فجایع ...  بیشتر
حدوث و قدم عالم از منظر کندی
حدوث و قدم عالم از منظر کندی

علی رحیمی؛ محمد بنیانی

دوره 13، شماره 31 ، اسفند 1402

https://doi.org/10.30470/phm.2022.552044.2203

چکیده
  حدوث و قدم عالم، از مسائل مهمی است که همواره در فلسفه و کلام اسلامی مورد توجه قرار گرفته است. نگارنده با هدف تبیین و ارزیابی نظریه کندی – که نخسین فیلسوف اسلامی است- با تتبع در آثار وی، به سه دلیل بر اثبات ...  بیشتر
هنر، حقیقت، ابتذال (بازاندیشی حقیقت هنر در مبانی صدرایی)
هنر، حقیقت، ابتذال (بازاندیشی حقیقت هنر در مبانی صدرایی)

مجید یاریان

دوره 13، شماره 31 ، اسفند 1402

https://doi.org/10.30470/phm.2022.556500.2235

چکیده
  دنیای مدرن با ورود به‌تمامی ساحات زیست بشر و جای‌دادن خود در متن واقعیت، چنان عرصه را بر امر متعالی تنگ کرده که گویا ردپایی از آن در متن وقایع برجای نمانده‌است. در راستای برون‌رفت از بحران پدیدآمده، ...  بیشتر
بررسی تفکر مراقبتی و همبسته‌های آن در فلسفه اخلاقی
بررسی تفکر مراقبتی و همبسته‌های آن در فلسفه اخلاقی

طاهره شفائی؛ یحیی قائدی

دوره 13، شماره 31 ، اسفند 1402

https://doi.org/10.30470/phm.2022.544694.2133

چکیده
  هدف: از این پژوهش مروری نظام‌مند بر کاربرد تفکر مراقبتی و همبسته‌های آن در فلسفه اخلاقی است.روش: روش پژوهش از نوع مطالعات مروری و کتابخانه‌ای است. در این پژوهش از مقالات موجود در مورد موضوع مورد مطالعه ...  بیشتر
بررسی تطبیقی مبانی هستی شناسی مکانیک کوانتومی دیوید بوهم با مبانی حکمت صدرایی
بررسی تطبیقی مبانی هستی شناسی مکانیک کوانتومی دیوید بوهم با مبانی حکمت صدرایی

امیر عبدالهی خلج؛ مهدی منفرد

دوره 13، شماره 31 ، اسفند 1402

https://doi.org/10.30470/phm.2022.560015.2265

چکیده
  مبانی هستی‌شناسی مکانیک کوانتومی دیوید بوهم در قالب مـفاهیمی مخالف با رویکرد فلسفی رایج در مکانیک کوانتومی (تعبیر کپنهاگی) مورد توجه فیلسوفان علم بوده است. این پژوهش می‎کوشد با رویکرد توصیفی ـ تحلیلی، ...  بیشتر
حقیقت میزان علوم و اعمال از نظر ملاصدرا و مبانی فلسفی آن
حقیقت میزان علوم و اعمال از نظر ملاصدرا و مبانی فلسفی آن

مرتضی حسین زاده

دوره 13، شماره 31 ، اسفند 1402

https://doi.org/10.30470/phm.2024.533331.2023

چکیده
  یکی از مهم ترین مسائل مربوط به قیامت مواقف مختلفی است که در آیات و روایات به آن اشاره شده است و متکلمان و فیلسوفان با مبانی خاص خود به دنبال فهم صحیح از آن هستند. در این میان بیشتر متکلمان تبیین مادی گرایانه ...  بیشتر
تحلیل امکان و علل آکراسیای شناختی در آینه نفس شناسی حکمت متعالیه ملاصدرا
تحلیل امکان و علل آکراسیای شناختی در آینه نفس شناسی حکمت متعالیه ملاصدرا

مهدی زمانی

دوره 13، شماره 31 ، اسفند 1402

https://doi.org/10.30470/phm.2022.558999.2250

چکیده
  در این نوشتار با روش توصیفی ـ تحلیلی امکان و علل عمده آکراسیایِ باور (یا شناختی) بر اساس نظام حکمت متعالیه ملاصدرا مورد بحث قرار می‌گیرد. آکراسیایِ شناختی یا آکراسیای باور، به معنای «باور انسان به ...  بیشتر
ارزیابی انتقادات کروسیوس به نظریه جهان‌های ممکن لایب‌نیتس
ارزیابی انتقادات کروسیوس به نظریه جهان‌های ممکن لایب‌نیتس

بهروز اسدی؛ محمد کرمی

دوره 13، شماره 31 ، اسفند 1402

https://doi.org/10.30470/phm.2022.552418.2205

چکیده
  دغدغه لایب‌نیتس در طرح نظریه‌ی بهترین جهان ممکن، دفاع از صفات مطلق الهی در برابر شبهه شرور بود. از نظر او با توجه به صفات مطلق الهی، جهان ممکن کنونی که اقتضای صفات خداوند است، می‌بایست بهترین جهان ممکن ...  بیشتر
دیگردوستی مبتنی بر محبت به خود در نظریه «فیلیا» نیکوماخس ارسطو
دیگردوستی مبتنی بر محبت به خود در نظریه «فیلیا» نیکوماخس ارسطو

فرشته ابوالحسنی نیارکی

دوره 13، شماره 31 ، اسفند 1402

https://doi.org/10.30470/phm.2022.547616.2174

چکیده
  ارسطو در تحلیل «فیلیا» در نیکوماخس، دیگرخواهی را به «روابط محبت‌آمیز فرد با خودش» مبتنی ساخته است و از شکوه خودخواهی در نیل به اودایمونیا سخن می‌گوید. مؤیدات دیگری نیز بر خوددوستی و شواهدی ...  بیشتر
شکاف عدالت در نظریه امید کانت
شکاف عدالت در نظریه امید کانت

زهره سعیدی

دوره 13، شماره 31 ، اسفند 1402

https://doi.org/10.30470/phm.2022.546604.2161

چکیده
  نظریه امید کانت معطوف به امیدواری به خیر کامل آدمی است، که شاملِ هم فضیلت و هم سعادت اوست. به گفته کانت افراد موظفند برای تحقق فضیلت و سعادت تلاش کنند و به اقتضای اخلاق و عدالت نهفته در آن باید به خیر کامل ...  بیشتر
معنای زندگی از دیدگاه ویکتور فرانکل
معنای زندگی از دیدگاه ویکتور فرانکل
دوره 1، شماره 3 ، آذر 1388، ، صفحه 35-57

چکیده
  پرسش از معنای زندگی، از مهمترین سوالات انسان است. امروزه پرداختن به این پرسش، بیش از گذشته احساس می‌شود؛ و به همین دلیل متفکران زیادی نیز، به بحث و بررسی در این باب پرداخته‌اند. بی‌تردید ویکتور فرانکل ...  بیشتر
بررسی نسبت انکار نبوت و الحاد به محمد‌بن‌زکریای‌ رازی
بررسی نسبت انکار نبوت و الحاد به محمد‌بن‌زکریای‌ رازی
دوره 4، شماره 13 ، آذر 1393، ، صفحه 129-157

چکیده
  محمدبن‌زکریای‌رازی فیلسوف قرن چهارم هجری (313 ه.ق)، یکی از اندیشمندان بزرگ ایران و جهان اسلام بشمار می‌رود اما برخی از مخالفین، وی را متهم به الحاد کرده و اعتقادات دینی اورا مورد خدشه قرار داده‌اند. در ...  بیشتر
چیستی فلسفه تطبیقی؛ بررسی تحلیلی
چیستی فلسفه تطبیقی؛ بررسی تحلیلی

احمد لهراسبی

دوره 7، شماره 18 ، تیر 1396، ، صفحه 207-240

چکیده
  برای نظام یافتن مطالعات تطبیقی در فلسفه، ضروری است تصویری روشن از چیستی فلسفه‌ی تطبیقی وجود داشته باشد. برای به دست آوردن این تصویر روشن، باید مؤلفه‌های معتبر در تعریف فلسفه‌ی تطبیقی از دیدگاه پژوهش‌گران ...  بیشتر
مبانی متافیزیکی فیزیک کوانتوم دیویدبوهم ( با محوریت ایده نوین جهان هولوگرافیک
مبانی متافیزیکی فیزیک کوانتوم دیویدبوهم ( با محوریت ایده نوین جهان هولوگرافیک

ستار طهماسبی

دوره 7، شماره 18 ، تیر 1396، ، صفحه 125-155

چکیده
  دیوید بوهم، استاد دانشگاه لندن، و یکی از بزرگترین فیزیکدانان فیزیک کوانتوم بود که با تفسیر هستی شناختی از مکانیک کوانتوم و با نگرش کل نگری و اعتقاد به متغیرهای پنهان، به مخالفت با تفسیر رایج مکانیک کوانتوم ...  بیشتر
نقد نئوداروینیسم ماده‌گرایانه با تکیه بر آراء تامس نیگل
نقد نئوداروینیسم ماده‌گرایانه با تکیه بر آراء تامس نیگل

صمد حسینی؛ عباس یزدانی

دوره 12، شماره 29 ، اسفند 1401، ، صفحه 151-181

https://doi.org/10.30470/phm.2022.539785.2079

چکیده
  مطابق با تلقی نئوداروینیست­های ماده­گرا، حیات و همۀ امور مربوط به آن صرفاً نتیجۀ عملکرد قوانین مادی بوده و هیچ عامل غیرمادی یا ماورائی در ایجاد آن دخالتی نداشته است. از این رو، برای ارائه تبیینی جامع ...  بیشتر
پیوند کنش و شخصیت اخلاقی در فن شعر ارسطو
پیوند کنش و شخصیت اخلاقی در فن شعر ارسطو

محمد هاشمی؛ امیر مازیار؛ عرفان ناظر

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 10 دی 1401

https://doi.org/10.30470/phm.2022.552479.2206

چکیده
  از دیدگاه ارسطو شخصیتتراژدی باید از نظر اخلاقی خوب، یعنی فضیلتمند باشد و برای اینکه بتواند در مسیر سعادت قرار گیرد، باید طی کنش انتخاب‌گرانه و آگاهانه، قاعدۀ حد وسط اخلاقی را رعایت کند. بر همین مبنا، ...  بیشتر
بررسی انتقادی توجیه معرفتی ابن سینا بر اتحاد عاقل و معقول با تکیه بر قرائت فیاض لاهیجی
بررسی انتقادی توجیه معرفتی ابن سینا بر اتحاد عاقل و معقول با تکیه بر قرائت فیاض لاهیجی

سید رضا مؤذن

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 10 دی 1401

https://doi.org/10.30470/phm.2022.524530.1956

چکیده
  گزاره عاقل و صورت معقول متحدند گزاره‌ای است که دلایلی برهانی آن را موجّه می‌کنند یکی از دانشورانی که به توجیه این گزاره توجه کرده، شیخ الرئیس ـ ابن سینا ـ است. بررسی این گزاره یکی از مهم‌ترین مبانی علم ...  بیشتر
چرخش فلو از الحاد به خداباوری در پرتو برهان نظم
چرخش فلو از الحاد به خداباوری در پرتو برهان نظم

محمدحسین مهدوی نژاد؛ سمانه شاهرودی؛ افلاطون صادقی؛ عبدالرضا صفری

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 17 دی 1401

https://doi.org/10.30470/phm.2023.563114.2298

چکیده
  آنتونی فلو بعد از دهه ها دفاع جانانه از خداناباوری، نهایتا در شش سال آخر عمر چرخشی در اندیشه خود انجام داد و به سمت خداباوری روی آورد. وی اصلی ترین دلیل خود را در قالب تقریری از برهان اتقان صنع و با ابتناء ...  بیشتر
نسبت سبک زندگی با معنای زندگی در اندیشه رواقیون
نسبت سبک زندگی با معنای زندگی در اندیشه رواقیون

عبدالله نصری؛ حمیده مظاهری سیف

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 26 دی 1401

https://doi.org/10.30470/phm.2023.563536.2306

چکیده
  در این مقاله نسبت سبک‌زندگی با معنای‌زندگی در مکتب رواقی مورد بررسی است. مکتبی کهن که معنای فلسفه را شیوه زیستن می داند و داعیه سبک سازی دارد و آموزه های آن امروزه مورد توجه قرار گرفته است. چگونگی سبک‌زندگی ...  بیشتر
حرکت بُرداری جوهر؛ تکمله‌ای بر حرکت جوهری ملاصدرا «نظریۀ حکیم متألّه استاد عابدی شاهرودی»
حرکت بُرداری جوهر؛ تکمله‌ای بر حرکت جوهری ملاصدرا «نظریۀ حکیم متألّه استاد عابدی شاهرودی»

محمد (جلال الدین) ملکی

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 26 دی 1401

https://doi.org/10.30470/phm.2023.548106.2177

چکیده
  مسئلۀ«حرکت» از جمله مسائلی است که از همان آغاز و شگل‌گیری فلسفه در ایران و یونان، شکل گرفت و مورد توجه و تاکید فیلسوفان واقع شد و از این رو، رساله‌ها و کتاب‌های بسیاری در این باره نوشته‌اند. یکی ...  بیشتر
راهکاره‌های حل تعارض ضرورت علّی و اراده آزاد بر اساس مبانی فلسفی علامه طباطبائی
راهکاره‌های حل تعارض ضرورت علّی و اراده آزاد بر اساس مبانی فلسفی علامه طباطبائی

محمد تاجیک جوبه؛ سید احمد فاضلی

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 26 دی 1401

https://doi.org/10.30470/phm.2023.558986.2249

چکیده
  رابطه ضروری میان علت تامه و معلول امری پذیرفته شده در سنت فلسفه اسلامی است. در این میان اطلاق این اصل و ورود آن بر عالم انسانی موجب تقابل ضرورت علی با آزادی اراده است. برخی آزادی اراده، که قوام آن به امکان ...  بیشتر
جنون فلسفه: نظریه‌ی مثل افلاطون و نسبت آن با اندیشه‌های اخلاقی و سیاسی او
جنون فلسفه: نظریه‌ی مثل افلاطون و نسبت آن با اندیشه‌های اخلاقی و سیاسی او

علی حسن‌زاده؛ محمد اصغری

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 09 بهمن 1401

https://doi.org/10.30470/phm.2023.551569.2198

چکیده
  در مقالۀ حاضر می‌کوشیم نسبت بین نظریۀ مثل افلاطون و اندیشه‌های اخلاقی و سیاسی او را بررسی کنیم. نخست گزارشی اجمالی از سیر تکوین نظریۀ مثل در محاورات «منون»، «فایدون» و «جمهوری» ارائه ...  بیشتر
تحلیل ملاک ثانویت معقول و بررسی معقول اول یا ثانی بودن وجود
تحلیل ملاک ثانویت معقول و بررسی معقول اول یا ثانی بودن وجود

سید محمد امین درخشانی؛ عبدالله نصری؛ مهدی آزادپرور

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 23 خرداد 1402

https://doi.org/10.30470/phm.2023.539056.2074

چکیده
  "عروض و اتصافِ خارجی یا ذهنی" ملاک مشهوری برای تقسیم معقولات به "اولی و ثانویِ منطقی و ثانویِ فلسفی" است. این ملاک علاوه بر عدم وضوح معنایی، حاکی از معنایی دو سویه است، یعنی متکی به "عارض-معروض" و یا "صفت-موصوف" ...  بیشتر
ارزیابی آراء ابن‌سینا درباره‌ی فردیت بر اساس این‌باوری
ارزیابی آراء ابن‌سینا درباره‌ی فردیت بر اساس این‌باوری

میثم قائیدوند؛ مجید ملایوسفی

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 23 خرداد 1402

https://doi.org/10.30470/phm.2023.555632.2229

چکیده
  چکیدهوجود ویژگی این‌بودگی در اشیاء، از جمله راه‌حل‌هایی است که برای حل مسئله‌ی تمایز و مسئله‌ی فردیت در اشیاء ارائه‌شده است. باور به وجود چنین ویژگی‌ای به فلسفه‌ دانس اسکاتس باز می‌گردد. اغلب اندیشه‌ی ...  بیشتر
خداناباوری ضعیف و غیرجزمی دیوید هیوم نگاهی نقادانه به تفاسیر خداناباور محض، ندانم‌گرای محض، خداپرست حقیقی، و خداباور ظریف از دیوید هیوم
خداناباوری ضعیف و غیرجزمی دیوید هیوم نگاهی نقادانه به تفاسیر خداناباور محض، ندانم‌گرای محض، خداپرست حقیقی، و خداباور ظریف از دیوید هیوم

فریده لازمی؛ ذوالفقار همتی آرقون

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 23 خرداد 1402

https://doi.org/10.30470/phm.2023.1971234.2307

چکیده
  در نیمة دوم سدة هجدهم، هیوم با نشر فلسفة غیردینی وجود خدای مسیحیت را نامحتمل دانست، و از سوی هم‌عصران خود نشان خداناباور محض را دریافت کرد. به‌تازگی، و به‌رغم تفسیرهای دو‌ قرن گذشته، هیوم نه به‌عنوان ...  بیشتر
الهیاتِ عشق: گذر از آگاپه به اروس و لوازمِ خداشناسانه‌یِ آن
الهیاتِ عشق: گذر از آگاپه به اروس و لوازمِ خداشناسانه‌یِ آن

حسین فرهادی؛ حسن قنبری

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 23 خرداد 1402

https://doi.org/10.30470/phm.2023.1972251.2315

چکیده
  کتابِ مقدس، بر آمیختگیِ ایمان و عشق، گواهی می‌دهد؛ اما هیچ‌گاه عشق محور الهیات قرار نگرفت و الهیدان‌ها به آن بی‌توجهی کردند. در این نوشتار ابتدا عواملِ بی‌توجهی به مفهومِ عشق در الهیات بررسی شد. این ...  بیشتر
جایگاه انتخاب عقلانی در افعال اختیاری انسان از دیدگاه صدرالمتألهین
جایگاه انتخاب عقلانی در افعال اختیاری انسان از دیدگاه صدرالمتألهین

فاطمه صادق زاده قمصری

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 28 تیر 1402

https://doi.org/10.30470/phm.2023.561238.2283

چکیده
  ملاصدرا نفس ناطقه را دارای شئون ادراکی و اجرایی می‌داند. انسان می‌تواند در مسیر اندیشه تا عمل با حضور عقل عملی هنگام تزاحم‌هایی که احیاناً بین قوه ناطقه و سایر قوای نفس به وجود می‌آید انتخاب صحیح داشته ...  بیشتر
خداباوری و انگاره‌های ضدشهودی
خداباوری و انگاره‌های ضدشهودی

احمد عبادی

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 28 تیر 1402

https://doi.org/10.30470/phm.2023.1974056.2324

چکیده
  علم شناختیِ دین با رویکردی علمی به‌دنبال یافتنِ تبیین‌های علّی دربارۀ منشأ، رواج و انتقال باورهای دینی است. یکی از باورهای مرتبط با حوزۀ دین، باور به مفاهیم ضدشهودی است. مفاهیم ضدشهودی، مفاهیمی هستند ...  بیشتر
واکاوی انتقادی نظریه های قانون طبیعی در اولین مرحله احیای آن در دوره پساتجدد
واکاوی انتقادی نظریه های قانون طبیعی در اولین مرحله احیای آن در دوره پساتجدد

محمدحسین طالبی

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 28 تیر 1402

https://doi.org/10.30470/phm.2023.560420.2269

چکیده
  قانون طبیعی در مشهورترین تفسیر خود، فرمان‌های ثابت و دائمی عقل عملی درباره رفتارهای اختیاری بشر هستند که انسان‌ها با اطاعت از آنها در همه زمان‌ها و مکان‌ها به خوشبختی می‌رسند. به دنبال تسلط اندیشه ...  بیشتر
بررسی انتقادی نظر استاد فیاضی در مورد تجرد و حدوث نفس بر اساس مبانی ملاصدرا
بررسی انتقادی نظر استاد فیاضی در مورد تجرد و حدوث نفس بر اساس مبانی ملاصدرا

محمد رضا صمدی فروشانی

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 28 تیر 1402

https://doi.org/10.30470/phm.2023.1986629.2345

چکیده
  وجود مبانی متفاوت فلسفی، موجب نظرات بسیار متفاوتی در خصوص تجرد نفس و نحوۀ وجود آن شده است. ملاصدرا بر اساس مبانی خود از جمله اصالت و تشکیک وجود، حرکت جوهری اشتدادی، معتقد است انسان یک حقیقت واحدی است که ...  بیشتر
بازخوانی رابطه‌ی دین و اخلاق در الهیات معتزلی با ملاحظه‌ی الهیات مسیحی فیلیپ کویین
بازخوانی رابطه‌ی دین و اخلاق در الهیات معتزلی با ملاحظه‌ی الهیات مسیحی فیلیپ کویین

اصغر سلیمی نوه؛ مریم پوررضاقلی

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 28 تیر 1402

https://doi.org/10.30470/phm.2023.561458.2281

چکیده
  مقاله پیش رو با تحلیل آراء متفکران اصلی جریان معتزلی در موضوع رابطه‌ی دین و اخلاق، آراء مورد نظر را با رأی امروزی‌تر فیلیپ کویین- فیلسوف مسیحی معاصر- مقایسه می‌کند. ضرورت تحقیق به دامنه‌ی گسترده و همواره ...  بیشتر
سه مرتبه «تقدم و تاخر» بر مبنای سه سیر فلسفی
سه مرتبه «تقدم و تاخر» بر مبنای سه سیر فلسفی

علی بابایی

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 28 تیر 1402

https://doi.org/10.30470/phm.2023.1973901.2322

چکیده
  بعد از پذیرش تحقق سه سیر فلسفی (یعنی اصالت ماهیت، اصالت وجود وحدت تشکیکی و اصالت وجود وحدت شخصی) در حکمتِ صدرایی، به دلایل و قراینِ مختلفی می‌توان نشان داد که مبحثِ «تقدم و تاخر» از لازمه‌های سه ...  بیشتر
ترسیم نظام نئوتئوکراسی تشکیکی (حاکمیت الهیِ نوینِ تشکیکی) بر اساس آراء شناخت شناسانه ملاصدرا
ترسیم نظام نئوتئوکراسی تشکیکی (حاکمیت الهیِ نوینِ تشکیکی) بر اساس آراء شناخت شناسانه ملاصدرا

رضوانه قاطع؛ جعفر شانظری گرگابی؛ مهدی گنجور

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 26 شهریور 1402

https://doi.org/10.30470/phm.2023.1999464.2385

چکیده
  انگاره اقتدارگرایی الهی (تئوکراسی) در قرون وسطی با سرپوشی برای سعادت بشری تحت لوای حاکمیت پاپ شکل گرفت. ماحصل غایی این تفکر به حاشیه راندن دین در عرصه حکمرانی، طرح دموکراسی به عنوان دیدگاه رقیب و در نهایت ...  بیشتر
مبادی فرآیند صدور فعل در منظومه فکری فارابی
مبادی فرآیند صدور فعل در منظومه فکری فارابی

سیده مهدیه پورصالح امیری؛ زینب برخورداری

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 26 شهریور 1402

https://doi.org/10.30470/phm.2023.1975398.2328

چکیده
  پژوهش حاضر به بررسی مبادی فرآیند صدور فعل از دیدگاه فارابی با روش توصیفی - تحلیلی می‌پردازد. مبادی صدور فعل عبارت از مبادی معرفت، شوق، اراده و جزئیات‌ ادراکی ناظر به صدور فعل بر اساس تقدیرات معین است. ...  بیشتر
تحلیل پیوند «پرسش‌گری» با تطورات نفس انسان
تحلیل پیوند «پرسش‌گری» با تطورات نفس انسان

مصطفی عزیزی علویجه

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 26 شهریور 1402

https://doi.org/10.30470/phm.2023.2001346.2400

چکیده
  یکی از برجسته‌ترین ویژگی‌های تمایز‌بخش میان انسان و حیوان خصلت «پرسش‌گری» انسان است. پرسش زاییده ذهن جستجوگر انسان است که از دو وجه علم و جهل نسبت به یک موضوع نشأت‌می‌گیرد. کنش پرسش‌گری در بستر ...  بیشتر
آیدوس ( Aidos ) از دیدگاه ارسطو
آیدوس ( Aidos ) از دیدگاه ارسطو

زهرا آقاجری؛ مجید ملایوسفی؛ مسعود صادقی؛ بابک عباسی

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 04 آذر 1402

https://doi.org/10.30470/phm.2023.1986295.2344

چکیده
  آیدوس (شرم) و آریته (فضیلت)از بنیادی‌ترین مفاهیم اخلاقی در آثار اندیشمندان یونان باستان به ویژه فلسفه اخلاق ارسطو هستند؛ مفاهیمی چون شرم، فروتنی، احترام، عفت، از جمله اصطلاحات در خصوص ترجمه آیدوس است ...  بیشتر
معرفت شناسی صدرایی در چگونگی مطالعه بر متغیرات کیهانی و تنقید کیهانشناسی پوزیتیویستی
معرفت شناسی صدرایی در چگونگی مطالعه بر متغیرات کیهانی و تنقید کیهانشناسی پوزیتیویستی

میثم مزکاء؛ مهدی دهباشی؛ محمدرضا شمشیری

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 04 آذر 1402

https://doi.org/10.30470/phm.2023.2001006.2396

چکیده
  موضوع علم کیهانشناسان بررسی ساختار بزرگ مقیاس کیهانی است، برهمین اساس روش مطالعاتی خود در مواجهه با متغیرات کیهانی را مبتنی براصل تحقیق پذیری پوزیتیویستی و اصل موضوعه ریاضیاتی قرار داده‌اند بطوریکه ...  بیشتر
جان مک داول و حساسیت اخلاقی
جان مک داول و حساسیت اخلاقی

حمیده افلاطونی؛ زهرا خزاعی؛ مجید ملایوسفی

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 04 آذر 1402

https://doi.org/10.30470/phm.2023.2002594.2405

چکیده
  حساسیت اخلاقی یک نظریه نسبتاً جدید در فلسفه اخلاق است که ریشه‌های آن به احساس‌گرایی اخلاقی قرن هجدهم بازمی‌گردد. این نظریه بر این اساس استوار است که علاوه بر ادراک عقلی، ادراک حسی و عاطفی نیز در تشکیل ...  بیشتر
ردّیۀ زاگزبسکی بر اصل استلزام قدرت: ارزیابی و نقد
ردّیۀ زاگزبسکی بر اصل استلزام قدرت: ارزیابی و نقد

سارا بغدادی

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 04 آذر 1402

https://doi.org/10.30470/phm.2023.1988268.2358

چکیده
  در مسالۀ علم الهی و اختیار انسان،اصل استلزام قدرت با نفی وجود شرطی خلاف واقع اختیار، دستاویزی مهم در زیرسوال بردن اختیار انسان محسوب می‌شود. بنا بر اصل استلزام قدرت،شرطی خلاف واقع اختیار صادق نداریم.لیندا ...  بیشتر
واکاوی تأثیر جنسیت دراستکمال وسعادت نفس از منظر ملاصدرا
واکاوی تأثیر جنسیت دراستکمال وسعادت نفس از منظر ملاصدرا

نرجس رودگر

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 04 آذر 1402

https://doi.org/10.30470/phm.2023.2000200.2389

چکیده
  هدف از این مقاله بررسی تأثیر جنسیت در استکمال و سعادت نفس از منظر ملاصدرا باروش تحلیل آثار فلسفی اوست. بحث از جنسیت مورد دغدغه ملاصدرا نبوده است و تنها مواردی که در آثار وی به مباحث جنسیت اشاراتی غیر ...  بیشتر
اتهام وابستگی تهذیب الأخلاق؛ بررسی مقایسه‌ای مفهوم شجاعت در اخلاق ارسطو و مسکویه رازی
اتهام وابستگی تهذیب الأخلاق؛ بررسی مقایسه‌ای مفهوم شجاعت در اخلاق ارسطو و مسکویه رازی

محمدمهدی ولی زاده؛ محسن جاهد

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 04 آذر 1402

https://doi.org/10.30470/phm.2023.1989671.2369

چکیده
  شجاعت از دیرباز یکی از فضیلت‌های مهم اخلاقی در آیین‌های گوناگون به شمار رفته و در مفاهیم اسلامی نیز مورد توجه بسیاری قرار گرفته است. ارسطو و مسکویه رازی به‌عنوان دو اندیشمند اخلاقی یونانی و مسلمان، ...  بیشتر
بررسی انتقادی رابطه باور و فعل در آرای کلیفورد
بررسی انتقادی رابطه باور و فعل در آرای کلیفورد

مسعود زین العابدین؛ عبدالله صلواتی

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 04 آذر 1402

https://doi.org/10.30470/phm.2023.2004591.2411

چکیده
  رابطه باور و فعل یکی از مسائل مهم در معرفت شناسی است. کلیفورد باور را از فعلِ ناشی از باور تفکیک میکند و رابطه بین باور و فعل را یک رابطه قطعی و حتمی می داند. او باورها را به مثابه یک شبکه می داند که باورهای ...  بیشتر
کارکرد معرفتی قوه خیال در حصول مفاهیم فلسفی از منظر علامه طباطبایی و دیوید هیوم
کارکرد معرفتی قوه خیال در حصول مفاهیم فلسفی از منظر علامه طباطبایی و دیوید هیوم

زهرا حاتمی نعمتی؛ حسین نوروزی؛ سید ابراهیم آقازاده

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 04 آذر 1402

https://doi.org/10.30470/phm.2023.2005438.2416

چکیده
  چکیده مقاله حاضر با هدف تبیین نقش و جایگاه معرفتی قوه خیال درگسترۀ بخش عظیمی از معلومات و محتوای ذهنی یعنی مفاهیم فلسفی و با تاکید بر آراء علامه طباطبایی و دیوید هیوم مورد ارزیابی مقایسه ای قرار گرفته ...  بیشتر
خداناباوری همدلانه در بوته نقد
خداناباوری همدلانه در بوته نقد

فرح رامین؛ عالمه علامی؛ سیده منا موسوی

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 16 بهمن 1402

https://doi.org/10.30470/phm.2024.2006894.2424

چکیده
  ,ویلیام رو با ارائه خوانشی جدید از استدلال قرینه‌ای شر بر آن است تا مبتنی بر اصل معرفتی خویش که «صدق یک گزاره را شرط ضروری در پذیرش عقلانیت آن نمی‌داند»، نظریه «خداناباوری همدلانه» را ارائه ...  بیشتر
سر واضح در آثار ملاصدرا در ارتباط با مفهوم صدور، ولادت و تناکح
سر واضح در آثار ملاصدرا در ارتباط با مفهوم صدور، ولادت و تناکح

هادی عبیداوی؛ محمد باقر عباسی؛ عبدالعلی شکر

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 16 بهمن 1402

https://doi.org/10.30470/phm.2024.1999373.2383

چکیده
  فلسفه اسلامی دانشی «سهل ممتنع» است بدین معنا که اگر مفاهیم آن درست تصور شود، تصدیق به بسیاری از قضایای آن ساده خواهد بود اما از آنجایی که تصور درست از این مفاهیم به سختی حاصل می‌شود، تصدیق به قضایای ...  بیشتر
تحلیل شأن عبادات در عملکرد معرفتی نفس (با تکیه بر اندیشه ‏های صدرالمتألهین)
تحلیل شأن عبادات در عملکرد معرفتی نفس (با تکیه بر اندیشه ‏های صدرالمتألهین)

سیده زینب حسینی؛ ابراهیم نویی؛ محسن جاهد

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 16 بهمن 1402

https://doi.org/10.30470/phm.2024.2000406.2392

چکیده
  معرفت مهم‌ترین بعد وجودی انسان است و سایر ساحت‌های انسانی در ارتباط با ادراک و شناخت، اهمیّت می‌یابد. در دیدگاه ملاصدرا هر نفسی شایستگی لازم برای شناخت حقایق اشیاء را به حسب فطرت دارد. همچنین نفس دارای ...  بیشتر
بررسی انتقادی بداهت اصل علیت از منظر فلسفه اسلامی
بررسی انتقادی بداهت اصل علیت از منظر فلسفه اسلامی

مجید احسن

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 16 بهمن 1402

https://doi.org/10.30470/phm.2024.2015756.2469

چکیده
  اصل علیت، اصلی محوری در متافیزیک است که مورد پذیرش اکثر فلاسفه از یونان تا دوران معاصر بوده است. با این حال، بحث و گفتگو در باب حدود و ثغور این اصل و یا نحوه تبیین یا تثبیت آن همواره محل بحث فیلسوفان بوده ...  بیشتر
چیستی، چرایی و پیشینه الهیات علمی در غرب
چیستی، چرایی و پیشینه الهیات علمی در غرب

جواد قلی پور

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 16 بهمن 1402

https://doi.org/10.30470/phm.2024.2009700.2436

چکیده
  الهیات علمی، نتیجه حدود نیم‌قرن تلاش الهی‌دانان معاصر مسیحی در دفاع از الهیات در برابر چالش‌های جدید است. تکیه‌گاه الهی‌دانان در چنین دفاعی علم بوده و آنان با اذعان به‌جایگاه ممتاز علم، درصدد تقویت ...  بیشتر
دیالکتیک شر در فلسفه هگل
دیالکتیک شر در فلسفه هگل

محمود صوفیانی؛ آری الداودی

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 16 بهمن 1402

https://doi.org/10.30470/phm.2024.2014363.2463

چکیده
  چکیده: سرآغاز سرنوشت ما با شر پیوند خورده به گونه‌ایی که داستان اولین انسان، یعنی آدم و حوا فقط یک اسطوره تهی و داستان دینی نیست، بلکه روایت نبرد آزادی و خودمختاری انسان است. شر در اندیشه هگل مربوط به ...  بیشتر
تبیین عمل انسانی « بر اساس حکمت صدرایی»
تبیین عمل انسانی « بر اساس حکمت صدرایی»

فاطمه سلیمانی دره باغی؛ فاطمه سلیمانی دره باغی

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 16 بهمن 1402

https://doi.org/10.30470/phm.2024.2008254.2427

چکیده
  عمل فعالیتی است که از مسیر ابعاد درونی انسان همچون قوای شناختی ( خیال و عقل) ، قوای شوقی و اراده گذر کرده و به منصه ظهور خارجی می رسد. مسأله اصلی این پژوهش تبیین این فرآیند و بیان چگونگی و چرایی آن است. از ...  بیشتر
تبیین ارتباط جهانبینی فلسفی و هنر بر اساس آرای صدرا
تبیین ارتباط جهانبینی فلسفی و هنر بر اساس آرای صدرا

مریم خوشدل روحانی؛ علی مؤیدی

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 04 اسفند 1402

https://doi.org/10.30470/phm.2024.2015628.2468

چکیده
  در این پژوهش، به دست آمد که جهان‌بینی فلسفی به عنوان یکی از انواع جهان‌بینی با هنر که از قلمروِ ادراکات بشری بیرون نیست، ارتباط وثیقی دارد. ما با پی گرفتنِ جهانبینی فلسفی در آرای صدرا دریافتیم که جهان‌بینی ...  بیشتر
مقایسه ای اقانیم ثلاث و مراتب هستی از دیدگاه فلوطین و ملاصدرا
مقایسه ای اقانیم ثلاث و مراتب هستی از دیدگاه فلوطین و ملاصدرا

محمد جواد شمس؛ سیده فاطمه بابایی

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 04 اسفند 1402

https://doi.org/10.30470/phm.2024.554729.2223

چکیده
  سوال برانگیز‌ترین مسئله‌ای که در طول سده‌های مختلف ذهن انسان‌ها را به خود مشغول کرده این است که موجودات متکثر با چه ترتیبی پا به عرصه هستی گزارده‌اند و آیا شکل‌گیری عالم به نحو صدفه و اتفاق بوده یا ...  بیشتر
تحلیل مسئله بداء در اندیشه استاد جوادی آملی.
تحلیل مسئله بداء در اندیشه استاد جوادی آملی.

اکبر اسد علیزاده؛ سید علی اصغر علوی

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 04 اسفند 1402

https://doi.org/10.30470/phm.2024.1988772.2361

چکیده
  مسئله بداء به عنوان یکی از مسائل مهم و چالش برانگیز در میان متکلمان مطرح بوده و با توجه به اینکه با علم الهی و تقدیرات خداوند در ارتباط است فهم حقیقت آن با چالش روبرو شده است. بداء اساساً مبتنی بر عملکرد ...  بیشتر

ابر واژگان

نشریات مرتبط