Epistemic function of imagination in obtaining philosophical concepts from the perspective of Allameh Tabatabai and David Hume

Document Type : Original Article

Authors
zahra Hatami nemati 1
Hossein Norozi 2
Sayed abraham aghazadeh 3
1 PhD student of Islamic philosophyTabriz Azad university
2 Associate professor department of theology and Education
3 Assistant Professor at the Department of Theology and Education Azad University of Tabriz
10.30470/phm.2023.2005438.2416
Abstract
Abstract

This article aims to explain the role and epistemological position of imagination in the scope of a huge part of information and mental content that is philosophical concepts and by emphasizing the opinions of Allameh Tabataba'i and David Hume, it has been subjected to a comparative evaluation. In this research ,after mentioning a brief introduction of the history of philosophy referring to the basic principles of both philosophers and presenting some examples of these concepts describing the general pattern of the process of obtaining philosophical concepts and during this description and paying attention to the basic principles arising from the foundations and philosophical teachings of both philosophers, we were finally able to get a clear picture of the interventions and mediation of the imagination in achieving these elusive concepts. The findings of this article show that mediation of imagination in the process of obtaining philosophical concepts is inevitable in the philosophical system of booth philosophers.With the difference that the inevitability of the role of the imagination in the process of obtaining philosophical concepts in Hume's philosophical system is mainly in line with the discussion of the principle of association of ideas, unification and mental order and arrangement rather than their knowledge . However, in Allameh's philosophical system, the inevitability of the role of imagination in the process of obtaining philosophical concepts is a necessary but insufficient thing, which just in process of immediate connection with facts is has cognitive function and this makes validity and cognitivity of mentioned concepts.
Keywords
Imagination
philosophical concepts
association of ideas
immediate science
Subjects
 ابراهیمیان، سیدحسین. (1378). معرفت­شناسی از دیدگاه برخی از فلاسفۀ اسلامی و غربی. قم: دفتر تبلیغات اسلامی، چاپ دوم.
ابن­سینا، حسین بن ابراهیم. (1403). الاشارات و التنبیهات.ج2. تهران: نشر کتاب.
اسکروتن، راجر. (1382). تاریخ مختصر فلسفۀ جدید، ترجمۀ اسماعیل سعادت. تهران: حکمت.
اسماعیلی، مسعود. (1389). معقول ثانی فلسفی در فلسفۀ اسلامی. قم: مؤسسۀ آموزشی پژوهشی امام خمینی.
امید، مسعود. (1388). مقایسۀ معرفت­شناسی مطهری و کانت. تهران: علم.
بریه، امیل. (1385). تاریخ فلسفه در قرن هفدهم، ترجمۀ اسماعیل سعادت. تهران: هرمس.
حسن­زاده آملی، حسن. (1380). دروس معرفت نفس. قم: انتشارات نگین.
ژیلسون، اتین. (1385). نقد تفکر فلسفی غرب (از قرون وسطی تا اوایل قرن بیست)، ترجمۀ احمد احمدی. تهران: سمت.
سبزواری، حاج ملاهادی. (1379). شرح منظومه. تهران: نشر ناب.
سهروردی، شهاب­الدینن یحیی. (1375). حکمـــه الاشـــراق، به تصـحیح و مقدمـة هـانری کــربن. ج2. تهــران: مؤسســة مطالعــات و تحقیقــات فرهنگی، چاپ دوم.
صدرالدین شیرازی، محمد ابراهیم. (1981م). الحکمه المتعالیه فی الاسفار العقلیه الاربعه. بیروت: دار احیاءالتراث.
طباطبایی، محمدحسین. (1389). اصول فلسفه و روش رئالیسم، با مقدمه و پاورقی مرتضی مطهری. جلد اول،دوم و سوم. تهران: صدرا.
طباطبایی، محمدحسین. (1404). نهایه الحکمه. بی­جا: مؤسسۀ نشر اسلامی.
طباطبایی، محمدحسین. (1981م). تعلیقه علی الحکمه المتعالیه فی الاسفار العقلیه. بیروت: دار احیاء التراث.
فارابی، ابونصر. (1379). اندیشه­های اهل مدینۀ فاضله، ترجمه و تحشیه جعفر سجادی. تهران: فرهنگ و ارشاد اسلامی.
فنایی اشکوری، محمد. (1387). معقول ثانی. قم: مؤسسۀ آموزشی پژوهشی امام خمینی.
فولکیه، پل. (1370). فلسفۀ عمومی یا مابعدالطبیعه، ترجمۀ یحیی مهدوی. تهران: دانشگاه تهران.
کاپلستون، فردریک چارلز. (1375). تاریخ فلسفۀ غرب، ترجمۀ امیرجلال­الدین اعلم. تهران: سروش.
مصباح یزدی، محمدتقی. (1405). تعلیقه علی نهایه الحکمه. قم: مؤسسل فی طریق الحق.
مطهری، مرتضی. (1387). مجوعه آثار. ج6. تهران: صدرا.
مگی، برایان. (1377). فلاسفۀ بزرگ، ترجمۀ عزت­الله فولادوند. تهران: خوارزمی.
هارتناک، یوستوس. (1378). نظریۀ معرفت در فلسفۀ کانت، ترجمۀ غلامعلی حداد عادل. تهران: فکر روز، چاپ اول.
 
Bailey, A. & O'Brien, D. (2006). Hume’s Enquiry concerning Human understanding New York Continuum International Publishing Group.                                            
Broughton, J. (2006). Impressions and Ideas. The Blackwell Guide to Hume’s Treatise (Edited by Saul Traiger). Blackwell Publishing.
Beebee, Helen (2006). Hume on Causation.Rutledge.
Garrett, Done. (2005). Hume. The shorter Routledge encyclopedia of philosophy                                             (edited by Edward Craig). Routledg
Hume, David. (1921). An Enguiry concerning Human understanding. Oxford university press             
 Hume, David. (1965).Treatise of Human Nature.oxford university press
Kemp Smite,N.(2005).The philosophy of David Hume(D.Garrett,Ed).London:palgrave Macmillan.
Lock, John.(1991).An Essay concerning Human understanding .edited by peter H.Nidditch,Newyork:oxford university,eight impression
Nooan,Haroldw.(1991).Hume on knowledge.first published,Routledge.   
Tweyman,Stanley.(1995). David Hume critical Assessments. Edited by stanley Tweyman,London and NewYork ,Rouldge.
Philosophical Meditations
Volume 15, Issue 35 - Serial Number 35
September 2025
Pages 397-426